1937-ում մնացածները
1937 թվականից հետո աշխարհը շատ է փոխվել, բայց պարզվում է, որ կան մարդիկ, որոնք մնացել են հենց այնտեղ, անգամ նրանք, ովքեր ծնվել են այդ դժնդակ, արյունալի տարեթվից շատ տասնամյակներ անց:
Ձերբակալեք, բերման ենթարկեք, կալանավորեք...
Այնպիսի տպավորություն է, որ ինչ-որ մեկն առանց այս ամենի չի կարողանում ապրել: Լավ, մի կերպ փորձենք հասկանալ այդ ինչ-որ մեկին, իսկ ինչ ասենք նրանց, ովքեր ենթարկվում են այդ քմահաճույքին: Ինչո՞ւ չի գտնվում մի տղամարդ կամ կին, որը կկանգնի եւ մտերմաբար կասի՝ բավական է, կանգ առ, այսպես չի կարելի:
Իսկապես, չի կարելի կարմիրբերետավորներին ուղարկել պետական համալսարան, որ ցուցադրաբար, կինո-կինո խաղալով բերման ենթարկեն ուսխորհրդի նախագահին, ձեռնաշղթաներ հագցնեն, ստորացնեն արժապատվությունը, որ հետո, մի քանի ժամ անց բաց թողնեն:
Համալսարանի ռեկտորի պաշտոնակատարը պետք է այս ամոթալի իրադարձությունից հետո հրաժարական տա: Ի դեպ, հատուկ նրա համար ասենք, որ դեռ խորհրդային տարիներին համալսարանի ղեկավարությունը որոշում էր կայացրել, որ առանց իրենց որոշման միլիցիան մասնաշենքերում չի կարող գործողություններ իրականացնել:
Սա նաեւ վարչապետի պարտությունն էր: Նա, որ բղավում էր, թե ուսանողի վրա դուռ փակողը չի կարող ռեկտոր աշխատել, այսօր լռում է: Իսկ մի՞թե կարելի է բերման ենթարկել, ստորացնելով, ձեռնաշղթա հագցնելով, երբ դրա անհրաժեշտությունը եւ իրավունքը չկա:
Այսքանով, կարծես թե, չբավարարվեցին: Մեկ բերման ենթարկելը քիչ էր: Ավտոմեքենան կանգնեցրին եւ ձերբակալեցին «5-րդ ալիքի» սեփականատիրոջը: Նրան եւս մի օր ազատ են արձակելու:
Ի վերջո, գալկու են այն օրը, այն պահը, երբ պատասխան են տալու նաեւ ապօրինաբար բերման ենթարկողները, ձերբակալողները, կալանքի որոշում կայացնողները: Պատասխան են տալու հնազանդ կատարողները, որոնք իրենց բարեկեցության մասին մտածելով խաղում են մարդկային ճակատագրերի հետ:
Իսկ 1937-ը Հայաստան չի վերադառնա, որքան էլ փորձեք: Նախ շատ թույլիկ եք ստալինյան իշխանության համեմատ, եւ հետո ժամանակներն ակլ են: Տարիներ առաջ Ֆինլանդիայում մի յոթերորդ դասարանցի բոլշեւիկյան հեղափոխության մասին շարադրություն էր գրել, նշելով, որ Լենինը այն ժամանակ հաջողության հասավ, քանի որ ինտերնետ չկար:
Իսկապես, 1937-ը Հայաստան չի վերադառնա, որքան էլ, որ այնտեղ մնացածներ կան, որոնք ցանկանում են բոլորին խցկել այնտեղ:
Վարդան Մխիթարյան
Top-News.am